Jak cię widzą, tak cię piszą.

W nowoczesnym społeczeństwie dużą wagę przywiązuje się do zasad dobrego wychowania. Zasady te podają przepisy mówiące o tym, jak człowiek powinien się zachować, aby współżyć szczęśliwie i przyjemnie z innymi ludźmi i czynić swych bliźnich zadowolonymi i radosnymi. Reguły poprawnego postępowania powinny być wykorzystywane z pożytkiem w kontaktach międzyludzkich, w kręgu najbliższych przyjaciół, znajomych, w domu, w szkole, w pracy. Formy towarzyskie, podobnie jak wszystkie inne procesy społeczne, podlegają nieustannym zmianom. Są one podporządkowane dynamicznym procesom i stanowią odbicie systemów wartości obowiązujących w społeczeństwie i kulturze. Aby być w zgodzie z zasadami dobrego wychowania, trzeba mieć poczucie potrzeby właściwego zachowania w każdym miejscu, w każdej sytuacji. Reguły nowoczesnej etykiety wyposażają ludzi we wspólny język form towarzyskich, dzięki czemu mogą oni się spotykać, wspólnie jeść, rozmawiać...

Formy dobrego wychowania nie przychodzą jednak od razu. Dochodzi się do nich powoli, zaczynając od lat najmłodszych, lat szkolnych. Kto jako dziecko przyswoił sobie kanony właściwego zachowania, nie musi się obawiać pobytu w dobrych restauracjach, na wytwornych przyjęciach, spotkaniach z najciekawszymi ludźmi.

Pierwszą instytucją, która uczy zasad dobrego wychowania, jest rodzina. Niestety, coraz mniej rodzin przekazuje swoim dzieciom dobre maniery, i to z różnych względów.

Dużą i niezaprzeczalną rolę w uczeniu savoir-vivre'u odgrywa szkoła, która przecież nie tylko kształci, ale i wychowuje. To ona, wpajając dzieciom zasady właściwego zachowania, pomaga im w zdobyciu dobrych manier, które są konieczne na co dzień, stanowią bowiem wyraz szacunku, taktu i respektowania potrzeb naszych bliźnich.

Formy dobrego zachowania niejednokrotnie mogą pomóc w życiu prywatnym i zawodowym tak samo jak dyplom ukończenia studiów z wynikiem bardzo dobrym.

Mając na uwadze tak liczne zalety obycia towarzyskiego, przeprowadziłam dla uczniów kl. 6., oprócz wcześniejszych pogadanek i dyskusji, lekcję wychowawczą pod hasłem: "Jak cię widzą, tak cię piszą". Sądzę, że zdobyta wiedza i umiejętności pozwoliły im, już jako gimnazjalistom, swobodniej poruszać się po "nowych drogach" ich życia.

Poniżej prezentuję konspekt lekcji.

Konspekt lekcji wychowawczej dla klasy VI

Temat: Jak cię widzą, tak cię piszą.

Cele operacyjne:

Uczeń:

• definiuje pojęcie savoir-vivre,
• potrafi wręczać kwiaty,
• wie, co należy zrobić z otrzymanym prezentem,
• zna zasady przedstawiania sobie osób młodszych i starszych oraz rówieśników,
• umie kulturalnie rozmawiać przez telefon,
• umie nakryć stół,
• wymienia obowiązki gospodarza przyjęcia,
• wie, jak ubrać się do szkoły, na wizytę, do teatru,
• zna zasady obowiązujące w korespondencji,
• zna przysłowia dotyczące kulturalnego zachowania się i rozumie ich treść,
• uzasadnia konieczność znajomości form towarzyskich.

Metody:

• rozmowa kierowana,
• praktycznego działania uczniów,
• aktywizująca,
• eksponująca

Formy pracy: grupowa, indywidualna, zespołowa

Środki dydaktyczne: książki dotyczące savoir-vivre'u (J. Kamyczek "Grzeczność na co dzień", A. Goldnikowa "Obycie umila życie", I. Gumowska "ABC dobrego wychowania", H. Hryniewicz "Jak cię widzą, tak cię piszą", J. Młynarczyk "Nastolatki przyjmują gości", I. Gumowska "Księga nastolatków"), "Słownik wyrazów obcych", talerze, sztućce, talerzyki deserowe, filiżanki, spodeczki, obrus, bukiet kwiatów, aparat telefoniczny, naklejki "Mądra głowa", karty do samooceny uczniów i ewaluacji zajęć.

Tok lekcji

Część wstępna

1.  Podział klasy na 7 grup według wylosowanych karteczek z symbolami
2. (róża, uścisk dłoni, telefon, talerzyk, tort, koperta, suknia).
3. Zapoznanie uczniów z celami i tematyką lekcji - pogadanka.
4.  Wyjaśnienie terminu savoir-vivre przy pomocy "Słownika wyrazów obcych".
5.  Zademonstrowanie książek dotyczących obycia towarzyskiego.
6.  Zwrócenie uwagi na rolę książki jako dyskretnego doradcy.
7.  Powiedzenia i przysłowia dotyczące kulturalnego zachowania się
8. (podają uczniowie).
9. Przysłowie: "Jak cię widzą, tak cię piszą" tematem lekcji.

Część główna

1.  Losowanie przez liderów grup karteczek z zadaniami do wykonania.
2.  Rozdanie grupom pozycji książkowych, z których będą korzystać.
3.  Kilkuminutowa praca w zespołach.

GRUPA I

Odszukaj w książce Jana Kamyczka "Grzeczność na co dzień" rozdział "Uroczysty dzień" i odpowiedz na pytania:

•  W jaki sposób wręcza się kwiaty solenizantowi?
•  Co należy zrobić z otrzymanym prezentem?

GRUPA II

Odszukaj w książce A. Goldnikowej "Obycie umila życie" rozdział "Poznajmy się" i odpowiedz na pytania:

•  Kogo, komu przedstawisz, mając osobę starszą i młodszą? (zademonstruj)
•  Jak postąpisz, przedstawiając rówieśników? (zademonstruj)

GRUPA III

Odszukaj w książce Ireny Gumowskiej "ABC dobrego wychowania" str. 192. i odpowiedz:

•  Kiedy możesz skorzystać z telefonu sąsiadów?

•  Odszukaj w książce H. Hryniewicz "Jak cię widzą, tak cię piszą" str. 26. i odpowiedz,

jak należy rozpocząć rozmowę przez telefon? (zademonstruj)

GRUPA IV

Odszukaj w książce I. Gumowskiej "ABC dobrego wychowania" rozdział "Życie towarzyskie" i odpowiedz:

•  Jak nakryć stół? (zademonstruj)

(talerze, talerzyk deserowy, filiżanki i spodeczki, sztućce) - patrz str. 99.

GRUPA V

Skorzystaj z książki J. Młynarczyk "Nastolatki przyjmują gości" i wymień obowiązki gospodarza przyjęcia.

GRUPA VI

Odszukaj w książce J. Kamyczka rozdział "Listy" i odpowiedz:

•  Czy wysyłanie anonimów jest zgodne z zasadami dobrego wychowania?
•  Czy tajemnica korespondencji obowiązuje tylko pocztę?

GRUPA VII

Odszukaj w książce Ireny Gumowskiej "Księga nastolatków" rozdział "Jak cię widzą, tak cię piszą" i odpowiedz:

•  Jak ubrać się do szkoły?
•  Jak ubrać się po południu, na wizytę, do teatru?

1.  Prezentacja pracy zespołów.

Część końcowa

1.  Układanie w grupach własnych maksym dotyczących życia towarzyskiego.
2.  Podsumowanie zajęć.
3.  Ocena pracy uczniów przez nauczyciela.
4.  Indywidualna ocena swojej pracy w grupie.
5.  Ewaluacja zajęć.

Opracowała wg własnych pomysłów

Małgorzata Kortas -

nauczycielka języka polskiego

w SP nr 5 w Ełku.

Arkusz samooceny i ewaluacji zajęć

Imię i nazwisko:

Klasa:

Data:

Co podobało mi się na lekcji?

Co nie podobało mi się na lekcji?

Małgorzta Kortas